Ἀρχική Σελίδα

Κυριακή 18 Μαΐου 2025

Ο Χάρον έρθεν εμπροστά ...

 

 
  ________________________________________________________________________________  (Ωχ και ) Χάρε μ' τι αγληγορείς                                       (ελληνική ανατολικού Πόντου )                        Και θέλτς να παίρτς τον ψ'χόπον μ' ; (όι,όι...)                                                                                              Και σ' αβ'τον (που'λον) που ολ' ζουν                                                                                                          Γιαμ κ' έχω και 'γω τόπον ; (όι,όι...) _________________________________________________________________________________  (Ωχ και ) Χάρε μ' τι αγληγορείς ...                                 (Δυσκολεύομαι να αντιληφθώ μία λέξη )          Και κουβαλείς τα ψ'χία  (όι, όι ...)                                                                                                              Και γιατί ...'κ ερωτάς                                                                                                                                  Αν  έχουμε ταφεία ;      (όι,όι ...) ________________________________________________________________________________  (Ωχ και ) το χάρον έρθεν εμπροστά μ'                                                                                                        Λέει με 'α παίρω την ψ'χή σ' -η  (όι,όι...).-                                                                                                      Και (ν)έχω μουράτια απλέρωτα                                                                                                                  Χάρε μην αγληγορείσ-η (όι,όι...).  ________________________________________________________________________________  Χάρε μου γιατί γρηγορείς ;                                              (ελληνική δημοτική )                                          Και θες να παίρνεις την ψυχούλα μου  (όχι, όχι...)                                                                                        Σ' αυτόν τον κόσμο όπου όλοι ζουν                                                                                                    Μήπως δεν έχω κ' εγώ τόπο ; (όχι, όχι ...) _________________________________________________________________________________  Χάρε μου γιατί γρηγορείς                                                                                                                            Και κουβαλείς  τις ψυχές ;  (όχι,όχι...)                                                                                                            Και γιατί δεν μας 'ρωτάς                                                                                                                              Αν έχουμε νεκροταφεία ; (όχι, όχι...) ________________________________________________________________________________    Και ο Χάρος ήλθεν εμπροστά                                                                                                                  Μου λέει θα παίρνω την ψυχή σου (όχι,όχι..). -                                                                                        Έχω επιθυμίες ανεκπλήρωτες                                                                                                                    Χάρε  να μην  βιαστείς (όχι, όχι...) . _________________________________________________________________________________  Ερμηνεία  κ  - Χρύσανθος Θεοδωρίδης  -Κοζάνη 1933 ✙ 2005 Θεσσαλονίκη -                                          Στίχοι - κατά την μελέτη  μου- Χρύσανθος Θεοδωρίδης                                                                            Μελωδία - Παραλλαγή  από τον τραγουδιστή και τον λυράρη του παραδοσιακού μοιρολογιού (Αλίμονο σ' εκείνην την μάνα) .                                                                                                                                  Λύρα -  Δεν παρέχουν πληροφορίες , όνομα του δεξιοτέχνη (βλ. παρακάτω)                                            Από αρχείο της Ε.ΡΑ  του 1978 ____________________________________________________________________________________Γενικά κανάλια  και ιστολόγια δεν παρέχουν  σημαντικές πληροφορίες . Οι άνω στίχοι στην ποντιακή διάλεκτο είναι όπως ακούω  το τραγούδι στο βίντεο . - Ο  αείμνηστος  Χρύσανθος Θεοδωρίδης μπορούσε ακόμα  και σε μέση ηλικία να πάλλεται δραματικά -βιμπράτο σε υψηλή κλίμακα -φωνή φθόγγων , το φαλτσέτο είναι γιατί κάποτε σε νεαρή ηλικία η φωνή έφθανε σε υψηλότερη κλίμακα φυσικά , αργότερα με το πέρασμα της ηλικίας από τις φυσικές  αλλαγές στην δομή του λαιμού  , η φωνή κερδίζει ικανότητα σε χαμηλότερη κλίμακα αλλά χάνει την ικανότητα  στην υψηλή κι όταν επιχειρούμε  να ανεβάσουμε φωνή εκεί όπου ανεβάζαμε  στο παρελθόν , γίνεται φαλτσέτο  . Επίσης ήταν και συνθέτης παραλλαγών μελωδίας και στίχων . Οι γονείς αυτού ήταν πρόσφυγες από βάθη του ανατολικού Πόντου ,Καρς ἤ πέριξ - (Πύλη Αρμενίας) .Χρησιμοποιεί παλιά τεχνική μέτρου και στολισμού  , αλλάζει τόνους των λέξεων ,προσθέτει λέξεις , κόβει συλλαβές , αφαιρεί φωνήεντα , προσθέτει σύμφωνα και φωνήεντα , και εκτός από την επανάληψη του τελευταίου στίχου κάθε στροφής  και στο προτελευταίο φωνήεν αύξηση φωνών , πριν απ' αυτό  επαναλαμβάνει δύο συλλαβές για να κρατάει το μέτρο στην μελωδία . -Κατά τ' άλλα και η ελληνική λαϊκή διάλεκτος ανατολικού Πόντου και ενδοχώρας  έχει  τάση  να περικόπτει  φωνήεντα ἤ και σύμφωνα από τις λέξεις , έτσι από τους μη ομιλούντες την ανατολική ποντιακή , χωρίς  να το δούμε  γραμμένο είναι λίγο δύσκολο στην απόδοση του πρωτοτύπου . - Στην  αναζήτηση στο διαδίκτυο του τραγουδιού « Ο Χάρον έρθεν εμπροστά ...» δεν υπάρχει , αντ' αυτού έχουν αναρτήσει το τραγούδι (Ν' αϊλλοί  εκείνεν την μάναν < Αλλ' οίμοι < Αλἰμονο σε εκείνην την μάνα ) οι οποίες ερμηνείες εμπεριέχουν και δύο παρόμοιες αλλά όχι εντελώς όμοιες  στροφές του άνω  τραγουδιού , πλην της ερμηνείας Πέτρου Γαϊτάνου , η οποία είναι εκδοχή με  διαφορετικές στροφές στίχων. - Επειδή ο ἠχος (κλειδί)  και η μελωδία της λύρας στα δύο τραγούδια παρουσιάζει ομοιότητες και από μία παλαιότερη  σύντομη  συνέντευξη   Χρύσανθου στην Σουηδία , κατέληξα πως αυτός είναι ο συνθέτης των στίχων  του τραγουδιού (Ο  Χάρον έρθεν εμπροστά ) ως συνέχεια της μελωδίας  (Ν' αϊλλοί εκείνεν την μάναν ) .Στην συνέχεια οι άλλοι   ανέμειξαν δύο διαφορετικά τραγούδια με μία στροφή από το ένα και δύο στροφές από το άλλο παραλλαγμένες  . Ο δεξιοτέχνης της λύρας ίσως είναι ο λυράρης (Δημήτριος Κουγιουμτζίδης )  ἤ άλλος . 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου